نوردهی
برنامه نورى شروع تخمگذارى را کنترل و بر عملکرد دوران تولید اثر مى گذارد. ساده ترین روش اجرایى برنامه نورى اجراى آن در سالن هاى کاملا بسته است که تحت تأثیر نور طبیعى قرار ندارند. در این حالت طول و شدت نور را مى توان براساس نیازمندى هاى متغیر تنظیم کرد. در مورد سالن هاى باز و سالن هایى که تا حدودى تحت تأثیر نور طبیعى قرار دارند (Out-Houses Brown) برنامه نورى باید براساس فصل، طول وعرض جغرافیاى منطقه در دوره پرورش (تحریک نورى) شروع تولید و دوران تولید تنظیم گردد.
بطور کلى یک برنامه نورى باید از اصول زیر پیروى کند:
– در دوران پرورش هرگزطول نور را تا زمان و تاریخ پیش بینى شده براى تحریک نورى
افزایش ندهید.
– هرگز طول نور را در دوران تولید کاهش ندهید.
– همیشه به یاد داشته باشید که برنامه نورى در سالن هاى باز و نیمه باز (Out-Houses Brown )تحت تاثیر نور طبیعى قرار خواهد گرفت.
یک روش علمى تائید شده وجود دارد که شبانه روز را با استفاده ازروش نور متناوب به مراحل استراحت و فعالیت تقسیم مى کند. هدف از این کار همزمان کردن فعالیت جوجه ها مى باشد. با این کار مرغدار قدرت درک بهترى از وضعیت جوجه ها پیدا خواهد کرد. پرندگان به طور دسته جمعى وادار به جستجوى آب ودان مى شوند. به همین دلیل کمپانى L.T.Z توصیه مى کند که به جوجه ها بعد از ورود به فارم استراحت داده و سپس برنامه اى بر مبناى ۲ ساعت خاموشى و ۴ ساعت روشنایى به آنها داده شود.
برنامه نورى براى سالن هاى بسته
میزان کاهش طول نور در دوران پرورش و سن تعیین شده براى انجام تحریک نورى، روش و راه هایى هستند که عملکرد تولیدى گله را با توجه به ویژگى هاى مورد نیاز هر فارم تنظیم مى کند. برنامه استاندارد ارائه شده ى زیر به عنوان مثال براى شروع سریع تولید طراحى شده است. شدت نور براساس وات بر متر مربع، لومن، فوت کندل یا لوکس و براساس منبع و منشا نور اندازه گیرى مى شود و توصیه براساس این معیارها باعث سردرگمى مرغدار مى گردد و او را کمک نخواهد کرد. بنابراین شدت نورى طراحى شده زیر براساس لوکس مى باشد.
جدول شماره۱۲- برنامه نورى براى سالن هاى بسته بدون پنجره ( لهمن ال اس ال لایت )
برنامه نورى براى سالن هاى باز و نیمه باز
اصول اجرایى توصیه شده زیر در مورد سالن بسته را باید در سالن هاى باز و نیمه باز هم عملى نمود.
– در دوران پرورش هرگز طول نور را افزایش ندهید.
– در دوران تولید هرگز طول نور را کاهش ندهید.
اگر چنانچه در طول روز نور طبیعى وارد سالن مى شود و یا اگر پرندگان در طول روز به محیط بیرون از سالن دسترسى دارند ( پرورش همراه دسترسى به محیط آزاد Free-Range ) اثرات نور طبیعى هنگام طراحى برنامه نورى باید مورد توجه قرار گیرد. به عنوان مثال در اروپاى مرکزى طول نور طبیعى در طول سال با افزایش تدریجى در اواخر ژوئن به ۱۷ ساعت و با کاهش تدریجى در اواخر دسامبر به ۸ ساعت مى رسد. اگر پولت هاى پرورش یافته در دوران تولید، به سالن هاى باز که نمى توان آنها را تاریـک کرد منتـقل شوند، برنامه نورى طراحى شده در دوران پرورش باید بگونه اى تنظیم شود که طول نور آن دوران برابر طول نور طبیعى هنگام انتقال پولت ها به سالن تخمگذارى در زمان تحریک نورى باشد. بنابراین در این زمان دو وضعیت متفاوت و قابل تمایز مى تواند وجود داشته باشد.
۱. تولید هنگامى شروع مى شود که طول نورطبیعى در حال کاهش است.
۲. تولید هنگامى شروع مى شود که طول نورطبیعى در حال افزایش است.
در هر دو وضعیت برنامه نورى باید طورى طراحى شود که طول نور در ۱۷هفتگى حداقل۱۰ساعت باشد. طول نور طبیعى محاسبه و هر هفته یک ساعت افزوده شود تا در ۲۱ هفتگى به ۱۴ ساعت برسد.